Trang chủ
Quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh về Liêm, Chính
Đối với Chủ tịch Hồ Chí Minh, là Đảng cầm quyền nên Đảng lãnh đạo nhưng cũng là đày tớ thật trung thành của nhân dân. Đảng phải có đạo đức cách mạng và đảng viên phải thực hiện “Cần, Kiệm, Liêm, Chính”. Muốn lãnh đạo, đảng viên phải nêu gương về đạo đức, vì vậy, liêm, chính được Người đặt trong mối quan hệ biện chứng với bản chất của Đảng cầm quyền.
Với bút danh Lê Quyết Thắng, Người viết bài “Cần, Kiệm, Liêm, Chính” đăng trên báo Cứu quốc. Người đúc kết: “Cần, Kiệm, Liêm, Chính là nền tảng của Đời sống mới, nền tảng của Thi đua ái quốc” (2). Đồng thời, khẳng định:
“Trời có bốn mùa: Xuân, Hạ, Thu, Đông;
Đất có bốn phương: Đông, Tây, Nam, Bắc;
Người có bốn đức: Cần, Kiệm, Liêm, Chính;
Thiếu một mùa, thì không thành trời;
Thiếu một phương, thì không thành đất;
Thiếu một đức, thì không thành người” (3)
Theo Hồ Chí Minh: “Liêm là trong sạch, không tham lam” (4); không tham địa vị, không tham tiền tài, không tham sung sướng và người tâng bốc mình. Người cách mạng có đức liêm thì chỉ có một thứ ham duy nhất là “ham học, ham làm, ham tiến bộ” (5). Đồng thời, trong chế độ Dân chủ Cộng hòa, “chữ Liêm có nghĩa rộng hơn, tức là mọi người đều phải Liêm” (6). Các biểu hiện như: tham tiền của, tham địa vị, tham danh tiếng, tham ăn ngon, … trong quan điểm của Người đều là bất liêm. Người viết: “Chính nghĩa là không tà, nghĩa là thẳng thắn, đứng đắn” (7). Người có đức chính thì luôn chuẩn mực trong ba mối quan hệ cơ bản. Đối với mình: không tự cao tự đại và luôn chịu khó học hỏi. Đối với người: không nịnh hót cấp trên, không coi thường cấp dưới, giữ thái độ chân thành, khiêm tốn, đoàn kết. Đối với việc thì việc công đặt lên trên việc tư, đã phụ trách việc gì thì quyết làm cho bằng được, việc thiện dù nhỏ mấy cũng làm, việc ác dù nhỏ mấy cũng tránh.
Thực hành liêm, chính theo Hồ Chí Minh chính là biểu hiện về bản chất đạo đức, văn minh của Đảng cầm quyền. Trong đó, đảng viên phải tự thực hành liêm, chính trong ba mối quan hệ cơ bản và phải xây dựng liêm, chính cụ thể từ các chi bộ.
Thực hành đạo đức liêm, chính trong đảng viên hiện nay
Nhận thức rõ tầm quan trọng của đạo đức liêm, chính, Đảng triển khai nhiều quy định, quán triệt và nâng cao hiệu quả thực hành ngay từ chi bộ. Ngày 16/01/2025 Bộ Chính trị ban hành Chỉ thị số 42-CT/TW, về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác giáo dục cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư. Chỉ thị nhấn mạnh: “… đạo đức cách mạng nói chung, các phẩm chất cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư nói riêng của cán bộ, đảng viên được nâng lên, góp phần quan trọng vào việc phòng ngừa tham nhũng, lãng phí, tiêu cực” (8).
Trên thực tế, đấu tranh phòng, chống tham nhũng, tiêu cực được Đảng chỉ đạo quyết liệt với quan điểm “không có vùng cấm, không có ngoại lệ”. Xử lý nghiêm các vi phạm trong đảng viên tạo sức răn đe lớn. Vì vậy, góp phần củng cố niềm tin của nhân dân vào sự lãnh đạo của Đảng.
Bên cạnh những kết quả, Chỉ thị 42-CT/TW cũng đánh giá những hạn chế “việc thực hành tiết kiệm, chống lãng phí chưa trở thành nhiệm vụ trọng yếu, thường xuyên”, “các giá trị liêm chính, tiết kiệm chưa được xã hội đề cao”, “tình trạng lãng phí còn diễn ra khá phổ biến, gây thất thoát lớn tài sản của Nhà nước và Nhân dân”, “một bộ phận cán bộ, đảng viên, trong đó có cán bộ cấp cao do thiếu tu dưỡng, rèn luyện, thiếu bản lĩnh chính trị và tinh thần trách nhiệm” (9).
Nguyên nhân hạn chế xuất phát từ yếu tố chủ quan như: một số tổ chức đảng chưa nhận thức sâu sắc tầm quan trọng của thực hành liêm, chính; công tác giáo dục chính trị tư tưởng chưa đi vào chiều sâu; công tác kiểm tra, giám sát chưa đạt hiệu quả; sự thiếu tu dưỡng, rèn luyện của một số đảng viên. Song song đó, do khách quan từ mặt trái của kinh tế thị trường và do những bất cập trong quy định về kiểm soát quyền lực.
Nâng cao hiệu quả thực hành đạo đức liêm, chính từ các chi bộ theo tư tưởng Hồ Chí Minh
Phát huy vai trò của chi bộ – “gốc rễ của Đảng” và là nơi trực tiếp quản lý, giáo dục, rèn luyện đảng viên. Ngay từ cơ sở, tiếp tục xây dựng chi bộ trong sạch vững mạnh toàn diện về chính trị, tư tưởng, đạo đức, tổ chức và cán bộ. Thực hiện nghiêm các nguyên tắc tổ chức và sinh hoạt đảng. Đồng thời, các chi bộ cần cụ thể hóa Chỉ thị số 42-CT/TW vào quy chế làm việc, tiêu chí đánh giá chất lượng đảng viên hàng năm. Song song đó, đẩy mạnh thực hiện Chỉ thị số 07-CT/TW ngày 13/7/2026 của Bộ Chính trị, về “Đẩy mạnh học tập, thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh trong giai đoạn phát triển mới”.
Đổi mới, nâng cao hiệu quả hoạt động sinh hoạt chuyên đề của chi bộ, gắn thực hành đạo đức liêm, chính với nhiệm vụ chính trị. Sinh hoạt chuyên đề là cách thức đi sâu làm sáng tỏ lý luận và thực tiễn gắn với những vấn đề nảy sinh trong công tác xây dựng đảng, tạo chuyển biến mạnh mẽ trong nhận thức và hành động của đảng viên. Trong đó, nội dung sinh hoạt chuyên đề cần gắn thực hành liêm, chính với nhiệm vụ chính trị. Tổ chức bằng nhiều hình thức phong phú, gắn lý luận với thực tiễn, đi cơ sở, địa chỉ đỏ,…
Kết hợp giữa xây dựng cơ chế với nâng cao ý thức thực hành liêm, chính của đảng viên. Thực hành liêm, chính nhằm mục đích xây và chống. Trong đó, xây là chủ yếu, thường xuyên. Vì vậy, chi bộ quán triệt và thực hiện nghiêm đạo đức liêm, chính kết hợp với phát huy dân chủ. Khuyến khích nhân dân tham gia giám sát hoạt động của chi bộ và đảng viên. Xử lý nghiêm minh, công khai các vi phạm.
Phát huy vai trò nêu gương của người đứng đầu. Vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh và các quy định về trách nhiệm nêu gương, cán bộ giữ chức vụ càng cao càng phải mẫu mực trong thực hành liêm, chính. Nêu gương không chỉ ở lời nói mà phải bằng hành động cụ thể. Đó là hành động minh bạch trong kê khai tài sản; công tâm trong công tác cán bộ, trong sử dụng tài sản công và trong ba mối quan hệ cơ bản: với mình, với người, với việc.
Thực hành liêm, chính ngay từ chi bộ là cơ sở để hình thành “sức đề kháng nội sinh” trong Đảng. Giúp Đảng xứng đáng với vai trò cầm quyền, giữ vững niềm tin của Nhân dân và đảng viên của Đảng luôn gương mẫu, tiên phong trong kỷ nguyên mới./.
Tài liệu tham khảo
(1) Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb.Chính trị quốc gia Sự thật, H.2011, t.5, tr.292.
(2),(3) Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb.Chính trị quốc gia Sự thật, H.2011, t.6, tr.117.
(4) (6) Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb.Chính trị quốc gia Sự thật, H.2011, t.6, tr.126.
(5) Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb.Chính trị quốc gia Sự thật, H.2011, t.5, tr.292.
(7) Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb.Chính trị quốc gia Sự thật, H.2011, t.6, tr.129.
(8), (9) Bộ Chính trị: Chỉ thị số 42-CT/TW ngày 16/01/2025, về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác giáo dục cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư.
Tác giả: Lê Kiều
Nguồn: https://thinhvuongvietnam.com/Content/thuc-hanh-dao-duc-liem-chinh-tu-chi-bo—suc-de-khang-noi-sinh-cua-dang-trong-ky-nguyen-moi-03719
